ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΑΝΔΡΟΜΕΔΑ

στις

Ας κάνουμε ένα νοητό ταξίδι! ‘Ενα ταξίδι με ένα σκάφος που ταξιδεύει γρηγορότερα απ’ την ταχύτητα του φωτός. Το εσωτερικό του παρέχει όλες τις ανέσεις με αναπαυτικά καθίσματα και ένα τεράστιο παράθυρο για να βλέπουμε την κάθε λεπτομέρεια του ταξιδιού μας. Προορισμός μας: Ο Γαλαξίας της Ανδρομέδας! Ένα ταξίδι που στην πραγματικότητα θα έπρεπε να καλύψουμε μια απόσταση 2.500.000 ετών φωτός περίπου και θα μας έπαιρνε σε πραγματικό χρόνο δισεκατομμύρια χρόνια. Εμείς θα προλάβουμε να τα δούμε όλα στη διάρκεια της εκπομπής. Είστε έτοιμοι για το μαγευτικό ταξίδι; Προσδεθείτε και ξεκινάμε!
Εκκίνηση:
Η αντίστροφη μέτρηση για την εκκίνηση έχει ξεκινήσει. Οι τουρμπίνες φλέγονται και το έδαφος δονείται. Η εκτόξευση είναι γεγονός! Αφήνουμε πλέον τη Γη πίσω μας και θα γυρίσουμε σύντομα σοφότεροι! Ρίχνουμε μια ματιά έξω απ’ το μεγάλο παράθυρο και παρατηρούμε ότι ο ουρανός από γαλάζιος γίνεται σιγά σιγά σκοτεινός. Έχουμε βγει από την ατμόσφαιρα του πλανήτη μας και βλέπουμε τις φωτεινές κουκίδες να αστράφτουν διάσπαρτες στον ουράνιο θόλο. Περνάμε δίπλα απ’ το φεγγάρι μας τη Σελήνη. Η Σελήνη είναι ο μόνος φυσικός δορυφόρος της Γης και βρίσκεται σε απόσταση 384.400 χλμ περίπου μακριά της. Βλέπουμε ότι η επιφάνεια της είναι γεμάτη από κρατήρες – πάνω από 300.000 – που έχουν δημιουργηθεί από πτώσεις μετεωριτών αφού δεν υπάρχει ατμόσφαιρα να φέρει αντίσταση. Η Σελήνη βέβαια δεν μας κινεί τόσο πολύ το ενδιαφέρον αφού γνωρίζουμε πάρα πολλά για τη δομή της, το σχηματισμό της και τη γεωλογία της. Όλες αυτές οι πληροφορίες φτάνουν στα χέρια μας απ’ τις διαστημικές αποστολές της ΝΑΣΑ που έχουν πάει κατά καιρούς τις δεκαετίες του 60 και του 70.
Ταξίδι:
Προσπερνάμε τη Σελήνη και συνεχίζουμε ακάθεκτοι. Παρατηρούμε τώρα τον κόκκινο πλανήτη, τον Άρη με τους δύο δορυφόρους του: Τον Φόβο και τον Δείμο. Το πρώτο πράγμα που μας τραβά την προσοχή είναι το πορφυρό του χρώμα το οποίο οφείλεται στην ύπαρξη τριοξειδίου του Σιδήρου στην επιφάνειά του. Το μέγεθος του είναι μικρότερο απ’ αυτό της Γης. Ο πλανήτης έχει ατμόσφαιρα η οποία αποτελείτε από διοξείδιο του άνθρακα σε ποσοστό 95% και άζωτο με αργό σε μικρές ποσοτητες. Δεν έχει μαγνητικό πεδίο αν και παρατηρήσεις δείχνουν ότι κάποια τμήματα της επιφάνειάς του έχουν μαγνητιστεί στο μακρινό παρελθόν.
Ο Άρης είναι ο πλανήτης που γνωρίζουμε καλύτερα από κάθε άλλο αφού πάρα πολλές μη επανδρωμένες αποστολές και διαστημοσυσκευές έχουν προσγειωθεί στην επιφάνειά του. Ενδεικτικές είναι το Αμερικάνικο Μάρινερ 4 που πέρασε δίπλα απ’ τον πλανήτη το 1964 και έστειλε τις πρώτες φωτογραφίες, τα δύο σκάφη Βίκινγκ που στάλθηκαν τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο του 1976 και είδαμε για πρώτη φορά την επιφάνεια του. Άλλες αποστολές ήταν οι Μαρς Γκλόμπαλ Σουρβάιβορ και Παθφάιντερ τη δεκαετία του 1990 και η διαστημική συσκευή Φοίνιξ το 2007.

Συμβουλευόμαστε το χάρτη που μας έχουν προμηθεύσει κατά την είσοδο μας στο σκάφος και βλέπουμε ότι βάζουμε πλώρη για τους αέριους γίγαντες. Ο Δίας, ο Κρόνος, ο Ουρανός και ο Ποσειδώνας. Πριν όμως δούμε από κοντά τον εντυπωσιακό πλανήτη που πήρε το όνομα του απ’ τον Πατέρα των θεών του Ολύμπου πρέπει να διασχίσουμε ένα δύσκολο εμπόδιο. Τη ζώνη αστεροιδών που βρίσκεται ανάμεσα στον Άρη και τον Δία. Η συγκεκριμένη ζώνη εκτείνεται από 2,1 έως 3,3 Αστρονομικές Μονάδες και περιλαμβάνει εκατοντάδες χιλιάδες αστεροειδείς διαφόρων τύπων με μεγέθη που ποικίλουν από μερικές εκατοντάδες μέτρα όπως ο Δάκτυλος, μέχρι εκατοντάδες χιλιόμετρα όπως η Πάλλας και η Εστία. Κάποιοι επιβάτες αναρωτιούνται εύλογα πως είναι δυνατόν να υπάρχουν τόσοι πολλοί αστεροειδείς μαζεμένοι σε ένα σημείο. Η απάντηση είναι ότι εγκλωβίστηκαν στο βαρυτικό πεδίο του Δία που είναι πολύ ισχυρό λόγω του τεράστιου μεγέθους του.
Περνάμε αλώβητοι μέσα απ’ τους αστεροειδείς και μπροστά μας φαίνεται ο πρώτος γίγαντας του ηλιακού μας συστήματος. Ο Δίας! Όπως προαναφέραμε είναι τεράστιος πλανήτης και ο μεγαλύτερος απ’ τους υπόλοιπους. Η μάζα του είναι 318 φορές μεγαλύτερη απ’ τη Γη και αποτελείται κυρίως από υδρογόνο και ήλιο. Η περιστροφή του είναι ταχεία για αυτό το σχήμα του είναι αυτό ενός πεπλατυσμένου δίσκου με σημαντική διόγκωση στον ισημερινό του. Η επιφάνεια του είναι εντυπωσιακή αφού μοιάζει να χωρίζεται σε οριζόντιες ζώνες. Αυτό είναι αποτέλεσμα των σφοδρών καταιγίδων και αναταράξεων που συμβαίνουν στον πλανήτη. Το βλέμμα μας στέκεται στη μεγάλη κηλίδα που δεσπόζει στο νότιο ημισφαίριο, το λεγόμενο Μάτι του Δία. Η εν λόγω κηλίδα παρατηρήθηκε για πρώτη φορά το 17 αιώνα με τηλεσκόπιο. Διάσπαρτα γύρω του κινούνται οι 67 γνωστοί δορυφόροι του, με τον Γανυμήδη, την Καλλιστώ, την Ευρώπη και την Ιώ να είναι τα μεγαλύτερα. Επίσης οι συγκεκριμένοι δορυφόροι ονομάζονται και φεγγάρια του Γαλιλαίου αφού είναι ο πρώτος που τα παρατήρησε και γνωστοποίησε την ύπαρξή τους.
Η ταχύτητα μας είναι πέρα από τα όρια που μπορεί να συλλάβει η φυσική που γνωρίζουμε και φτάνουμε στον Κρόνο. Εντυπωσιακός με τους δακτύλιους και το τεράστιο μέγεθός του. Είναι ο δεύτερος σε σειρά από τον Ήλιο αέριος γίγαντας.
Η διάμετρος του στον ισημερινό είναι 120.660 χιλιόμετρα και ανήκει στους λεγόμενους γίγαντες αερίων. Το όνομά του προέρχεται από τον Κρόνο της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας και σχετίζεται με την λέξη χρόνος. Σχεδόν ταυτίζεται με τον θεό Saturnus των Ρωμαίων, απ’ όπου προέρχονται και οι άλλες ευρωπαϊκές ονομασίες.
Λόγω της μεγάλης μάζας του Κρόνου και της μεγάλης βαρύτητας, οι συνθήκες που παράγονται στον Κρόνο είναι ακραίες. Οι εσωτερικές πιέσεις και θερμοκρασίες είναι πέρα από οτιδήποτε μπορεί να αναπαραχθεί πειραματικά στη Γη. Το εσωτερικό του Κρόνου πιθανώς αποτελείται από έναν στερεό πυρήνα σιδήρου, νικελίου, πυριτίου και ενώσεις οξυγόνου και περιβάλλεται από ένα βαθύ στρώμα μεταλλικού υδρογόνου, ένα ενδιάμεσο στρώμα του υγρού υδρογόνου και υγρού ηλίου, καθώς και ένα εξωτερικό στρώμα αερίων.
Οι δακτύλιοι του είναι φυσικά και το κυρίως χαρακτηριστικό του. Οι απόψεις διίστανται όσο αναφορά τη δημιουργία τους. Η επικρατέστερη θεωρία λέει ότι είναι δορυφόροι που περιστρέφονταν γύρω απ’ τον πλανήτη και θρυματίστηκαν από την πρόσκρουση με μετεωρίτες και αστεροειδείς.
Παρατηρούμε πιο προσεκτικά και βλέπουμε μερικούς απ’ τους 62 φυσικούς δορυφόρους του γιγάντιου αυτού πλανήτη. Πιο χαρακτηριστικοί είναι ο Τιτάνας που είναι και ο μεγαλύτερος, ο Ιαπετός και ο Εγκέλαδος.
Συνεχίζουμε και φτάνουμε στους δύο τελευταίους αέριους γίγαντες που είναι και οι τελευταίοι πλανήτες τους ηλιακού μας συστήματος: Ο Ουρανός και ο Ποσειδώνας. Ο Ουρανός είναι ο έβδομος σε απόσταση από τον Ήλιο, ο τρίτος μεγαλύτερος και ο τέταρτος σε μάζα πλανήτης του Ηλιακού συστήματος. Το όνομα προέρχεται από την αρχαία ελληνική θεότητα του ουρανού, ο οποίος ήταν πατέρας του Κρόνου και παππούς του Δία. Δεν είναι ορατός με γυμνό μάτι από τη Γη, όπως οι άλλοι πλανήτες.
Το 1977 ανακαλύφθηκε ότι ο Ουρανός έχει ένα σύστημα από δακτυλίους και ο Βόγιατζερ 2, κατά τη διάρκεια της προσέγγισης του πλανήτη τον Ιανουάριο του 1986 μελέτησε τη δομή των δακτυλίων αυτών και ανακάλυψε 10 ακόμη δορυφόρους του, ανεβάζοντας τον αριθμό τους στους 15. Όλοι οι δακτύλιοι και οι δορυφόροι βρίσκονται σχεδόν στο ίδιο επίπεδο, το επίπεδο του Ισημερινού του πλανήτη. Έχει έναν πετρώδη πυρήνα, στο μέγεθος της Γης, που καλύπτεται από έναν βαθύ “ωκεανό” νερού και αμμωνίας, ο οποίος περιβάλλεται από μια ατμόσφαιρα που αποτελείται από υδρογόνο, ήλιο και μεθάνιο.
Ανακαλυμμένος στις 23 Σεπτεμβρίου 1846, ο Ποσειδώνας ήταν ο πρώτος πλανήτης που βρέθηκε σύμφωνα με μαθηματική πρόβλεψη και όχι από εμπειρικές παρατηρήσεις. Οι απροσδόκητες μεταβολές στην τροχιά του Ουρανού οδήγησε τον Αλέξ Μπουβάρντ να συμπεράνει ότι η τροχιά του υπόκειται σε βαρυτική διαταραχή από έναν άγνωστο πλανήτη.
Ο Ποσειδώνας έχει παρόμοια σύνθεση με τον Ουρανό, ενώ και οι δύο έχουν συνθέσεις που διαφέρουν από εκείνες των μεγαλύτερων γιγάντων αερίων, Δία και Κρόνου. Η ατμόσφαιρα του Ποσειδώνα, ενώ είναι παρόμοια με του Δία και του Κρόνου στο ότι αποτελείται κυρίως από υδρογόνο και ήλιο, μαζί με τα ίχνη υδρογονανθράκων και, ενδεχομένως, του αζώτου, περιέχει μεγαλύτερο ποσοστό των «πάγων», όπως νερό, αμμωνία και μεθάνιο. Οι αστρονόμοι κατηγοριοποιούν ενίοτε τους Ουρανό και Ποσειδώνα ως «γίγαντες πάγου», προκειμένου να τονίσουν τις διακρίσεις αυτές. Το εσωτερικό του Ποσειδώνα, όπως και του Ουρανού, αποτελείται κυρίως από πάγο και βράχους.[7] Ίχνη μεθανίου στις εξώτερες περιοχές του πλανήτη ευθύνονται εν μέρει για την μπλε εμφάνιση του πλανήτη.
Ζώνη του Κάιπερ
Περάσαμε τους 8 πλανήτες του Ηλιακού μας συστήματος και το ταξίδι μας συνεχίζεται! Είδαμε πράγματα γνωστά από τους επιστήμονες και ακολουθήσαμε μια διαδρομή που έχει ξαναγίνει απ’ τα σκάφη Βόγιατζερ πριν μερικές δεκαετίες. Όπως είπαμε σκοπός μας είναι ο γειτονικός Γαλαξίας της Ανδρομέδας. Το ταξίδι είναι φανταστικό με ταχύτητες που δεν μπορούν να υπάρξουν σύμφωνα με τις γνώσεις και τη φυσική του σήμερα. Ας πάμε παρακάτω να δούμε τι υπάρχει πέρα απ’ τον πλανήτη Ποσειδώνα.
Μόλις αφήσαμε τον Ποσειδώνα πίσω μας και βρισκόμαστε περίπου 30 αστρονομικές μονάδες μακριά από τον Ήλιο και 29 από την αφετηρία του ταξιδιού μας, τη Γη. Κάτι που μεταφράζεται σε περίπου 4.5 δισεκατομμύρια χλμ. Και ακόμα δεν φύγαμε απ’ τη γειτονιά μας. Ούτε καλά καλά απ’ το τετράγωνο που είναι το σπίτι μας. Συνεχίζουμε και οδεύουμε σιγά σιγά προς τη Ζώνη του Κάιπερ.
Η ζώνη του Κάιπερ είναι μια τεράστια περιοχή που εκτείνεται πέρα από τον Ποσειδώνα και Είναι ένας δίσκος στο επίπεδο της κίνησης των πλανητών, σε απόσταση από 30 μέχρι 50 περίπου αστρονομικές μονάδες από τον Ήλιο.
Αποτελείται από πολλούς νάνους πλανήτες με κυριότερους τον Πλούτωνα και τη Δήμητρα και από μία δεύτερη ζώνη αστεροειδών. Αυτά τα αντικείμενα που βρίσκονται στη ζώνη του Κάιπερ είναι γνωστά και ως Μεταποσειδώνια αντικείμενα.
Ρίχνουμε μια ματιά έξω απ’ τα παράθυρα και βλέπουμε τον Πλούτωνα. Είναι ένας πλανήτης νάνος του Ηλιακού συστήματος και το μεγαλύτερο αντικείμενο στη Ζώνη του Κάιπερ. Όπως και άλλα αντικείμενα της Ζώνης του Κάιπερ, ο Πλούτωνας αποτελείται κατά κύριο λόγο από πέτρωμα και πάγο, και η μάζα του είναι σχετικά μικρή, περίπου το 1/6 της μάζας της Σελήνης και έχει το 1/3 του όγκου της. Βρίσκεται στα εξωτερικά τμήματα του συστήματος, και έτσι χαρακτηρίζεται από πολύ χαμηλές θερμοκρασίες.
Ο Πλούτωνας φαίνεται από τη Γη ως αστέρας 15-ου μεγέθους. Η πραγματική του διάμετρος ισούται με 2.370 χλμ. ή με το 0,18 της γήινης. Το 2015 είχε περάσει από δω η διαστημική μη επανδρωμένη αποστολή Νέοι Ορίζοντες με σκοπό να φωτογραφίσει τον Νάνο πλανήτη. Παρατηρούμε καλύτερα την επιφάνειά του και βλάπουμε μια καρδιά στο νότιο τμήμα του.
Να επισημάνουμε ότι το Νέοι Ορίζοντες αφού ολοκλήρωσε τη δουλειά του με τον Πλούτωνα συνέχισε το ταξίδι του προσπαθώντας να διασχίσει τη Ζώνη του Κάιπερ, οπότε λογικά θα το συναντήσουμε και θα το προσπεράσουμε παρακάτω! Τέλος παρατηρούμε εντυπωσιασμενοι τον μεγάλο φυσικό δορυφόρο του νάνου πλανήτη τον χάροντα ο οποίος έχει το μισό μέγεθος του Πλούτωνα. Αποτέλεσμα όλων αυτών είναι το βαρύκεντρο των δύο πλανητών να είναι κάπου στη μέση της απόστασής τους, με τα δύο αντικείμενα να γυρνάνε γύρω – γύρω το ένας από το άλλο σε ένα ξέφρενο και αιώνιο χορό.
Σειρά έχει ο διασκορπισμένος δίσκος που αποτελείται από μεταποσειδώνια αντικείμενα που έχουν τροχίες με περιήλιο στις 30 – 35 αστρονομικές μονάδες. Τα αντικείμενα διασκορπισμένου δίσκου συγκαταλέγονται στα μακρινότερα και πιο ψυχρά αντικείμενα του Ηλιακού συστήματος. Πιστεύεται ότι από εκεί προέρχονται οι κομήτες με βραχεία περίοδο εμφάνισης. Τα φορτισμένα σωματίδια του ηλιακού ανέμου επιβραδύνονται ύστερα από σύγκρουση με τα σωματίδια του διαστρικού μέσου καθώς και λόγω μαγνητικών πεδίων. Η περιοχή πέρα από το όριο αυτό ονομάζεται ηλιοσφαιρικός κολεός (heliosheath) και έχει σχήμα οβάλ.
Ως Ηλιόπαυση ορίζεται η περιοχή όπου τα εξερχόμενα σωματίδια του ηλιακού ανέμου και τα εισερχόμενα σωματίδια από τη μεσοαστρική περιοχή έχουν ισοδύναμη πίεση.
Αφού περάσουμε την περιοχή της Ηλιόπαυσης μπαίνουμε στην αχανή περιοχή που ονομάζεται Νέφος του Οόρτ. Το Νέφος του Όορτ είναι μια υποθετική σφαιρική περιοχή του εξωτερικού ηλιακού συστήματος. Βρίσκεται σε απόσταση περίπου 50.000 AU από τον Ήλιο[1], χίλιες φορές πιο μακριά από τον Πλούτωνα ή περίπου ένα έτος φωτός. Η απόσταση αυτή τοποθετεί το Νέφος του Όορτ περίπου στο ένα τέταρτο της απόστασης από τον Εγγύτατο του Κενταύρου, το κοντινότερο δηλ. ως προς τον Ήλιο αστέρι. Τα αντικείμενα του Νέφους του Όορτ αποτελούνται κυρίως από πάγους νερού, αμμωνίας, και μεθανίου. Από εκεί θεωρείται ότι προέρχονται οι κομήτες με μεγάλες περιόδους, όπως ο Κομήτης του Χάλεϋ.

Με τις συμβατικές ταχύτητες των διαστημοπλοίων υπολογίζεται ότι για να διασχίσουμε την απόσταση αυτής της περιοχής θα μας έπερνε μερικές χιλιάδες χρόνια.
Εμείς όμως στο φανταστικό μας ταξίδι περνάμε γρήγορα από μέσα του και στεκόμαστε που και που να παρατηρήσουμε κάποιους εντυπωσιακούς κομήτες και αστεροειδείς.

Επόμενος σταθμός το κοντινότερο σε μας αστέρι: ο Εγγύτατος Κενταύρου. Ο Εγγύτατος Κενταύρου (διεθνώς Proxima Centauri) είναι αστέρας, τύπου ερυθρού νάνου, που απέχει περίπου 4,2 έτη φωτός και εντοπίζεται στον αστερισμό Κένταυρο. Παρόλο που δεν είναι ορατός με γυμνό μάτι, καθώς είναι 11ου μεγέθους, είναι ο κοντινότερος (εγγύτερος) αστέρας στο Ηλιακό μας Σύστημα.
Ο αστέρας αποτελεί μέλος ενός τριπλού αστρικού συστήματος, μαζί με τον διπλό αστέρα άλφα Κενταύρου.

Κέντρο του Γαλαξία
Βάζουμε πλώρη πια για το κέντρο του Γαλαξία μας. Είναι μία άκρως εντυπωσιακή περιοχή που αξίζει να επισκεφτούμε. Πριν φτάσουμε όμως στις οθόνες του διαστημοπλοίου μας εμφανίζονται μερικές πληροφορίες σχετικά με τον Γαλαξία μας.
Υπάρχουν πολλοί μύθοι που εξηγούν την γένεση του Γαλαξία. Συγκεκριμένα, υπάρχουν δυο παρόμοιοι αρχαίοι μύθοι που εξηγούν την ετυμολογία του ονόματος «Γαλαξίας» και τη σχέση του με το γάλα.
Ο Γαλαξίας μας αποτελείται κυρίως από ένα πυρήνα, του οποίου το σχήμα είναι φακοειδές, πολύ πεπλατυσμένο. Από δύο εκ διαμέτρου αντίθετα άκρα του φακοειδούς αυτού πυρήνα εκφύονται οι δύο βραχίονές του, οι οποίοι και ελίσσονται γύρω από το κύριο φακοειδές σώμα του.
Φτάνουμε λοιπόν στο Γαλαξιακό κέντρο το οποίο φιλοξενεί το ιδιαίτερα πολύπλοκο σύμπλεγμα Τοξότης Α (Sagittarius A), στον πυρήνα του οποίου έχει εντοπιστεί ένα συμπαγές αντικείμενο μεγάλης μάζας και ραδιοεκπομπής, το οποίο ονομάζεται Τοξότης Α.
Οι αστρονόμοι δεν μπορούν να παρατηρήσουν τον Τοξότη A* στο ορατό φως εξαιτίας της τεράστιας απορροφήσεως του φωτός (κατά 25 μεγέθη) από διαστρική σκόνη και αέριο που μεσολαβούν ανάμεσα σε εμάς και στην πηγή. Αρκετές ομάδες ερευνητών έχουν επιχειρήσει να την απεικονίσουν σε μεγάλη μεγέθυνση στα ραδιοκύματα με συμβολομετρία πολύ μεγάλης βάσης. Η μεγαλύτερη μεγέθυνση που έχει επιτευχθεί μέχρι σήμερα, που έγινε σε μήκος κύματος 1,3 mm, υποδεικνύει ότι η πηγή έχει γωνιακή διάμετρο 37 εκατομμυριοστά του δευτερολέπτου της μοίρας Το κέντρο του Γαλαξία τέλος απέχει 26.000 έτη φωτός.

Ανδρομέδα
Αφού βλέπουμε όλα όσα θέλαμε να δούμε αυξάνουμε πάλι την υπερφυσική μας ταχύτητα και βάζουμε πλώρη για τον τελικό μας προορισμό. Έχουμε να διανύσουμε 2.5 εκατομμύρια έτη φωτός για να φτάσουμε εκεί. Στη μέση της διαδρομής γυρνάμε το κεφάλι και βλέπουμε τον Γαλαξία μας από μακρινή απόσταση. Παρατηρούμε ένα εντυπωσιακό φαινόμενο που ονομάζεται Γαλαξιακή Άλως. Είναι μια περιοχή που αποτελείται από παλαιά αστέρια και σφαιρωτά σμήνη με διάμετρο από 250.000 έως 400.000 ετών φωτός. Ενώ ο δίσκος περιλαμβάνει αέρια και σκόνη που εμποδίζουν την παρατήρηση κάποιων μηκών κύματος, η άλως δεν έχει. Στο δίσκο λαμβάνουν χώρα ακόμα γεννήσεις αστέρων (ειδικά στους βραχίονες που έχουν μεγαλύτερη πυκνότητα), αλλά όχι στην άλω. Ανοικτά σμήνη παρατηρούνται κυρίως στο δίσκο.
Η περισσότερη από την μάζα του Γαλαξία αποτελείται από σκοτεινή ύλη.

Σκάναρε και προχώρησε την έρευνα:Έρευνα, Κώστας Καμπάκης

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *