GRAFFITI: ΤΕΧΝΗ Ή ΒΑΝΔΑΛΙΣΜΟΣ;

στις

Το υπερμεγέθες «graffiti» του «Πολυτεχνείου της Αθήνας» «δίχασε» την ελληνική «κοινή γνώμη» για μία ακόμη φορά! 

Τέχνη ή βανδαλισμός; 

Σε μία κοινωνία που ζει για τα «σύμβολα» που κάνει αλλαγές κυρίως «συμβολικού χαρακτήρα» το «graffiti του Πολυτεχνείου» αποτελεί ένα «ηχηρό μήνυμα» εν μέσω οικονομικής και κοινωνικής κρίσης. Το graffiti επί της οδού «Στουρνάρα» είναι ένα σημαντικό παράδειγμα του ότι οι λέξεις και τα σύμβολα «ταυτίζονται» τόσο πολύ, ίσως για πρώτη φορά! Πλέον η «λογική» της «street art» ανατρέπεται! Βγαίνει από τους χώρους που «ξαφνιάζουν» και μεταφέρεται σε «χώρους-σύμβολα» της χώρας! Σαράντα δύο χρόνια μετά την 17η Νοεμβρίου 1973 η σημερινή γενιά «ζει» το δικό της «Πολυτεχνείο» έχοντας για «όπλα» τα χρώματα! 

Η «τέχνη του graffiti» δεν είναι καινούργια. Ωστόσο αντιπροσωπεύει κάθε φορά διαφορετικές κοινωνικές αξίες. Αναπτύχθηκε στον ίδιο χρόνο και χώρο με την «Hip-Hop» μουσική με αποτέλεσμα να γίνει μέρος της «κουλτουρας» της. Και στην Ελλάδα υπήρξε η ίδια ταύτιση με αφορμή το ελληνικό συγκρότημα: «Terror X Crew» κατά την δεκαετία του ‘80. Όπως το «Hip-Hop» έτσι και το graffiti δεν είναι «μόδα» αλλά «κουλτουρα» μία «μάχη» με το ίδιο το στυλ! Είναι η ίδια η «έκφραση του δρόμου»! Κάποια graffiti’s γίνονται για να διακοσμήσουν τα «κατεβασμένα στόρια». Άλλα για να προκαλέσουν έκπληξη να σοκάρουν να «ενοχλήσουν» το βλέμμα των περαστικών. Όπως κι’ αν «μεταφράζονται» ένα είναι σίγουρο: από το πιό μικρό έως και το πιό μεγάλο όλα τα graffiti’s έχουν κάτι να «πουν». Να «δώσουν» μία ιδέα να «δηλώσουν «παρών»» και να «πεταχτούν» μέσα από το τσιμέντο «ζωντανεύοντας» το «νεκρό» και «δίνοντας ζωή» στον κρύο τοίχο. 

Η νομοθεσία για τα graffiti’s διαμορφώνεται σύμφωνα με τα κίνητρα του καλλιτέχνη. Όταν συντρέχει το «στοιχείο του δόλου» τότε αντιμετωπίζεται ως «αδίκημα» ενώ όταν γίνεται με την άδεια των ιδιοκτητων των κτιρίων αποτελεί «αισθητική παρέμβαση». Και η κοινωνία όμως είναι «διχασμένη» στο θέμα των graffiti’s. Από τη μία η τέχνη αυτή θεωρείται: «βανδαλισμός» και: «παρέκκλιση από τις κοινωνικές νόρμες» ενώ από την άλλη θεωρείται ένα «στίγμα» μέσα στην «ανωνυμία» του αστικού τοπίου. Κατ’ αυτόν τον τρόπο παρατηρείται ένα μοναδικό φαινόμενο: η Τέχνη γίνεται παρανομία! Μία παρανομία που «βρίσκει σύμφωνο» ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού. 

Η Θεσσαλονίκη τα τελευταία χρόνια «γεμίζει» τους τοίχους της με «ζωγραφιστές φωνές»! Από τα στόρια των μαγαζιών της «Βαλαωρίτου» και τα σχολεία μέχρι τα Πανεπιστήμια και τα γήπεδα της πόλης τα graffiti’s δίνουν «χρώμα» στην καθημερινότητα. Για πρώτη φορά η τέχνη του graffiti αποκτά «δίσημη ερμηνεία» και γίνεται πλέον μέρος της «mainstream» κουλτούρας αποτελώντας το πιο σύγχρονο καλλιτεχνικό κίνημα που σκοπό έχει να «αλλάξει κάτι» στην πόλη. Παράνομα ή όχι! Η πόλη της Θεσσαλονίκης έχει «αγκαλιάσει» τα τελευταία χρόνια τη συγκεκριμένη μορφή καλλιτεχνικής έκφρασης. Από το 2009 η ««street art» του graffiti βρίσκει έδαφος στο «Street Mode Festival» το οποίο πραγματοποιείται κάθε Σεπτέμβριο στη Θέρμη και προβάλλει οποιαδήποτε μορφή «street κουλτούρας». Επιπλέον τον τελευταίο καιρό η ομάδα: «Artifesto» έχει αναλάβει να «δώσει ζωή» στους τοίχους της πόλης με μεγάλα «wall-sters» σε ιδιωτικά αλλά και δημόσια κτίρια. Αυτή η κίνηση αποτελεί «ένδειξη» ότι η «street art» οργανώνεται και μετατρέπεται σε «κίνημα». Το κοινό είναι αυτό που θα επιλέξει το θέμα και οι καλλιτέχνες θα το υλοποιήσουν. 

Τα μηνύματα που θέλουν να «περάσουν» τα graffiti’s της Θεσσαλονίκης ποικίλουν. Στα γήπεδα το «στοιχείο της ομάδας» είναι αυτό που έχει τον «κυρίαρχο ρόλο» ενώ στα σχολεία της πόλης το παιχνίδι και η μάθηση είναι τα κύρια χαρακτηριστικά πάντα όμως «κρυμμένα νοήματα» «υποβόσκουν» και περιμένουν κάποιος να τα «αποκρυπτογραφήσει»! Είναι ουσιαστικά ένα παιχνίδι διάδρασης μεταξύ του καλλιτέχνη και του κόσμου που δεν έχει ηττημένους! Οι τοίχοι του «Αριστοτελείου Πανεπιστήμιου» από την άλλη σχηματίζουν ένα τεράστιο «ψηφιδωτό» ζωγραφισμένων μηνυμάτων! Η ποικιλία των graffiti’s στους τοίχους του «campus» αποτελούν ίσως το καλύτερο παράδειγμα όπου η πολυ-πολιτισμικότητα συσπειρώνεται τόσο έντονα και σε τόσο μεγάλο βαθμό! Τα graffiti’s της «Βαλαωρίτου» δεν βρίσκονται τυχαία εκεί αφού το σημείο αυτό της πόλης αποτελεί –κυρίως τα τελευταία χρόνια- «σημείο συνάντησης» νέων ανθρώπων κάθε στυλ είτε αυτό αφορά τη μουσική είτε την ένδυση είτε τον «τρόπο σκέψης». Έτσι τα ίδια τα μαγαζιά επιλέγουν να «διακοσμήσουν» τους τοίχους τους με graffiti’s σύμφωνα με την «αισθητική» του πέριξ χώρου. 

Τα graffiti’s είναι η Ιστορία «ζωγραφισμένη» και η απτή κριτική στις κοινωνικές εξελίξεις. Θέματα της επικαιρότητας όπως: η μόδα των «selfies» έχουν ήδη γίνει graffiti. Ωστόσο η κουλτούρα αυτή δεν επηρεάζεται από υποφαινόμενες αλλαγές με συνθήματα περί ελπίδας,αλλά είναι κάτι πολύ πιο βαθύ στην ελληνική κοινωνία. Η καταπίεση κοινωνικών ομάδων και η λογοκρισία σκέψεων βρίσκονται πάντα στο επίκεντρο των καλλιτεχνών και μεταφέρονται στον τοίχο με τέτοιον τρόπο ώστε ενώ γίνονται αντικείμενα θαυμασμού. μας βάζουν ταυτόχρονα σε διαδικασία σκέψης και προβληματισμού!

Τελικά η τέχνη τού graffiti καταφέρνει να σκιαγραφεί περισσότερο τις πρωταρχικές σχέσεις της κοινωνίας και όχι τόσο τις πολιτικές.

Για το graffiti η «κρίσις αξιών» είναι πολύ πιο σοβαρή από την οικονομική κρίση και αυτό ακριβώς προσπαθεί να κάνει: να αφυπνίσει συνειδήσεις!

Σκάναρε και προχώρησε την έρευνα:

Έρευνα, Ευαγγελία Αρβανιτίδου

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *